Hidrologjia e pafavorshme e than rezervuarin e Liqenit të Dibrës

Jemi në mes të dimrit, por mungesa e reshjeve po e than rezervuarin e Liqenit të Dibrës, ku ndodhet Hidrocentrali “Shpilje”. Niveli i liqenit po zvogëlohet dhe në diell, dolën pjesët tokësore që zakonisht janë nën ujë. Në të kundërt të kësaj , rezervuari i “Glloboçicës” është gjithmonë në vlerë optimale të funksionimit. Dy hidrocentralet përbëjnë sistemin hidroenergjetik “Drini i Zi”.

Periudha e zgjatur e thatësirës në zonës ujëmbledhëse të Dibrës, e cila përfshin lumenjtë Radika dhe Drini i Zi dhe degët e tyre, rezultoi në zvogëlimin e rrjedhës së ujit në rezervuarin e Liqenit të Dibrës. Këtu është zvogëluar furnizimi me ujë nga Radika, i cili mesatarisht është 14 metër kub ujë në sekondë që nga fillimi i vitit. Në të njëjtën kohë, rezervuari merr mesatarisht 5 metra kub ujë në sekondë përmes Drinit, përkatësisht rezervuarit “Glloboçicës”, shkruan gazeta Koha, transmeton DibraJon.

“Periudha dhjetor – shkurt është një nga gjashtë periudhat më të thata në këtë pjesë të vitit në funksionimin pesëdhjetëvjeçar të Hidrocentralit “Shpilje”. Lartësia maksimale e rezervuarit është 580 metra dhe aktualisht qëndron në 568.65 metra”, thotë Goce Bozhinovski, përgjegjëse për prodhimin në HEC “Shpilje”.

Ai shton se që nga fillimi i vitit, Shpilje ka prodhuar rreth 25 milionë kilovatë-orë energji elektrike, që është 57 për qind e prodhimit të planifikuar për këtë periudhë.

“Prodhimi është pothuajse në të njëjtin nivel me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar, kur kishte edhe hidrologji jo të favorshme. Energjia e akumuluar në rezervuar është 14.6 milionë kWh. Prodhimi vjetor parashikohet në 292 milion kWh. Vitin e kaluar u prodhuan 172.9 milion kWh energji elektrike, që ishte realizimi i planit vjetor të prodhimi për 64.17 për qind. Në krahasim me një vit më parë, kur kemi pasur hidrologji të favorshme, janë prodhuar 366.7 milionë”, shton Bozhinoski.

Në qoftë se nuk ka më shumë reshje dëbore në male ose, siç thonë ekspertët, mbi pesë metra dëborë, ose shira të mëdha, është më se e qartë se prodhimi vjetor i planifikuar nuk do të realizohet.

HEC “Shpilje” është pjesë e filialit të Sistemit të Hidrocentralit “Drini i Zi” së bashku me HEC “Glloboçica”, i cili përbën më shumë se 40 për qind të gjenerimit të përgjithshëm të hidrocentraleve në EMV.

“Hidrocentrali “Shpilje” është termocentral me kapacitet të instaluar prej 84 MW. Ndërtesa është rreth 70 metra nga penda e poshtme e digës. Ndërtesa strehon tre njësi të pajisura me turbina me bosht vertikal, të montuar në një lartësi prej 485.75 metra mbi nivelin e detit, si dhe me gjeneratorë sinkronë trefazorë. Transformatorët janë vendosur jashtë ndërtesës së makinerisë. Ka një akumulim prej 506 milion metër kub ujë dhe një vëllim të dobishëm prej 218 milionë metër kub ujë. Niveli i parashikuar normal i rezervuarit është 580 metra dhe minimumi është 560 metra”, tha ai.

Me funksionimin e tij në 4 nëntor 1969, ky hidrocentral është bërë një burim i konsiderueshëm i energjisë elektrike në sistemin elektrik të Maqedonisë, i cili ka shpërndarë mbi 13,600 gigavatë-orë energji elektrike gjatë një periudhe pesë-dekadëshe. Prodhimi maksimal i energjisë elektrike është regjistruar në vitin 2010, kur u prodhuan rreth 520 milionë kWh energji elektrike.

Në të kundërt, rezervuari i “Globoçicës”, ku derdhet uji nga Liqeni i Ohrit dhe degët lokale të lumenjve, është gjithmonë me vlerë funksionale. Lartësia maksimale e akumulimit është 687,42 metra. Asnjëherë nuk ka qenë më e ulët se 682 metra.

“Aktualisht niveli i liqenit është në 686 metra ndërsa energjia e akumuluar është 20 milionë kWh. Gjatë 20 viteve të fundit, HEC-i ka prodhuar mbi 20 milionë kilovat-orë energji elektrike, që është 60 për qind e asaj që është planifikuar për këtë vit. Krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar është pothuajse në të njëjtin nivel. Prodhimi vjetor i vitit të kaluar ishte 112.6 milion kWh, që është realizimi i planit për 61.8 për qind. Në vitin praprak, 2018 janë prodhuar mbi 230 milion kWh, që është 53 për qind më i lartë se sa ishte planifikuar dhe pothuajse 2.5 herë më i lartë se në vitin 2017”, thotë Toni Markovski, shefi i prodhimit në HEC “Drini i Zi”.

HEC-i “Glloboçica”, i cili është një termocentral derivativ që mbyll profilin e ngushtë të lumit Drini i Zi, me akumulimin e tij kryen nivelizimin javor të diagramit të konsumit. Ka një digë prej guri me lartësi 94.5 m. Hidrocentrali “Glloboçica” është projektuar dhe ndërtuar me një kapacitet të instaluar prej 42 megavatë dhe prodhim vjetor prej 191 milion kWh.

Ai shton se nga përvoja e kaluar e punës dhe mënyra e funksionimit HEC “Glloboçicë” dhe HEC “Shpilje” në krahasim me hidrocentralet e tjera në Republikën e Maqedonisë Veriore kanë rrjedhën mesatare më të lartë vjetore të ujit, krahasuar me derdhjen e instaluar. Kjo tregon që ata realizojnë një numër të madh të orarit të punës në vit, d.m.th. shumicën e kohës ata funksionojnë si hidrocentrale bazë.

Përndryshe, me riparime dhe auditime të zbatuara me kohë dhe me sukses të pajisjeve elektromekanike, të dy termocentralet janë të gatshëm të marrin dhe përpunojnë sasinë e ujit që arrin dhe funksionon me kapacitet të plotë.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: NDALOHET KOPJIMI! Faleminderit për mirëkuptimin!